Gdy miałam siedemnaście lat, mój tata po prostu zniknął z naszego życia jak kot z mieszkania, kiedy ktoś otworzy lodówkę. Mama została sama z dwoma córkami, dwiema pracami i portfelem cieńszym niż naleśnik. Oszczędzałyśmy na wszystkim, co tylko można było nawet czekoladki i mandarynki pojawiały się u nas w domu tylko od święta, jak u przeciętnego Polaka raz w roku szampan.
O dodatkowe prośby nie miałam nawet odwagi. Sama dorabiałam, żeby kupić sobie chociażby dezodorant. Mam młodszą siostrę, Dobrosię, i razem z mamą starałyśmy się robić wszystko, żeby nie czuła się jak Kopciuszek przed balem.
Ale żeby było weselej, śmierć mojego taty to był dopiero początek kabaretu. Mama miała udar i od tej pory nie była nawet w stanie samodzielnie przejść do kuchni. Dostała rentę, czyli, nie oszukujmy się, tyle co na zupki chińskie z Biedronki i jeden ser żółty miesięcznie. Ledwo dawałyśmy radę, ale wciąż miałam złudzenie, że los się odmieni jak w polskim totolotku czyli raczej nie.
Musiałam rzucić studia na Uniwersytecie Warszawskim, bo zostałabym typową polską „głową rodziny”. Opieka nad mamą i Dobrosią była cięższa niż noszenie siatki ziemniaków z targu na Grochowie. Znajomi nieraz oferowali pomoc, ale ja jak typowa Zosia-samosia, zawsze mówiłam „nie, dam radę”.
Przed udarem mama była chodzącym uśmiechem i żartem, a teraz stękaniem i narzekaniem na wszystko: jedzenie nie takie, za słono, za mało posprzątane, za dużo wydałyśmy na majtki. Starałam się puszczać jej wywody mimo uszu, bo rozumiałam, że to choroba, nie złośliwość. Ale przyznam, że zaczynało mnie już mocno uwierać to ciągłe niezadowolenie.
Znajomi (i sąsiadki z drugiego piętra) powtarzali: „Iza, zatrudnij pielęgniarkę, poszukaj innej pracy!”. Nawet miałam propozycję pracy w Poznaniu za lepszą wypłatę – 6 tysięcy złotych „na rękę”, ale wtedy musiałabym zostawić mamę pod opieką obcej pani Wiesi. Jak to zrobić? Przecież mama ma dwie córki, a ja miałabym ją oddać w ręce kogoś z ogłoszenia na OLX? Nie mogłam się na to zdobyć.
Mama coraz częściej kręciła nosem. Krzyczała na nas nawet za kupno zwykłych płatków owsianych zamiast najtańszego ryżu. A przecież ciągle zaciskałyśmy pasa!
Długo milczałam, połykając każdą gorzką uwagę, ale w końcu przyszedł ten dzień, który zamienił mnie z miłej córki w kobietę z żelaza. Rozchorowałam się. Migrena łupała mi w głowie, temperatura skoczyła do nieba, kaszel rozsadzał płuca.
Nie zmrużyłam oka, a rano zdecydowałam: idę do lekarza, trudno. Dobrosia zobaczyła moją twarz, tuląc mnie na do widzenia, i poprosiła, żebym nie była taka „bohaterska”, tylko natychmiast się leczyła. A mama oczywiście miała na ten temat teorię: „Co ty będziesz pieniądze wydawać na lekarza? Młoda jesteś, samo przejdzie! Mnie gorzej, a ty wymyślasz! Zaraz wszystko rozegrasz na leki i porady, a skończy się na grypie”. Tekst, że nie dbam o nią i chcę, żeby szybciej umarła, już tylko przyjąłabym z ironicznym uśmiechem, gdyby nie miałam siły nawet na to.
Słuchałam jakbym oglądała kiepską telenowelę. Łzy leciały mi same z oczu byłam wykończona. Ze studiów zrezygnowałam właśnie dla niej, z pracy mogłam mieć dużo więcej, ale zostałam. I chyba mimo wszystko się zbiesiłam: wykrzyczałam mamie wszystko, co mi na sercu leżało.
Badania wykazały zapalenie płuc. Lekarz polecał szpital, ale nie było opcji, żebym zostawiła siostrę z mamą sam na sam. Kupiłam całą torbę leków i zwlokłam się do mieszkania mojej najbliższej przyjaciółki, Haliny.
Halina, znana ze swojego gościnnego serca, wpuściła mnie od razu, z lekkim ochrzanem: „No zwariowałaś? Trzeba leżeć, a nie się włóczyć po mieście!”. Wypiłam herbatę, wygadałam się jej, poprosiłam o pomoc w szukaniu pielęgniarki i miejsca do mieszkania bo już nie mogłam wracać na stare śmieci.
Halina od razu postawiła sprawę jasno: „Iza, zamieszkasz u mnie! Tylko leć do domu po parę rzeczy.” Wróciłam więc po rzeczy osobiste
A tam matka od razu z krzykiem (pewnie słychać było aż na przystanku na Powiślu): nie pyta nawet, jak się czuję, tylko drze się, ile mamy na koncie i dlaczego tak mało. Ugotowałam jej zupę, zamknęłam się u siebie i wiedziałam już na sto procent: dość.
Halina załatwiła pielęgniarkę w dwa dni. Znalazła nawet jedną Wiktorię z polecenia. Zamieszkałam u Haliny, znalazłam lepszą pracę i przestałam odwiedzać mamę. Może wyjdę na zimną córkę, ale powiedziałam to sobie jasno: zrobiłam wszystko, co się dało. Słowa wsparcia czy zwykłego „dziękuję” nie doczekałam się nigdy. To chyba czas pomyśleć o sobie? Przecież życie jeszcze się dla mnie nie skończyło!
Co miesiąc przelewam na konto mamy i pielęgniarki regularnie, nawet z górką, żeby broń Boże nie zabrakło na sanatorium czy nowe kapcie. Wiktoria mówi, że mama coraz rzadziej pyta o nas, nie składa życzeń urodzinowych ani mi, ani Dobrosi. Chociaż my dzwonimy i pamiętamy. Ale nie to jest najważniejsze. Pracę zmieniłam, niedługo z Haliną zamieniam się w nowy wynajęty kąt, razem z Dobrosią. Siostra też daje mi siłę: „Iza, rodzicom trzeba pomagać ale nie kosztem samej siebie. Gdy zaczynają cię dobijać, to czas się oddalić.”
Takie to polskie życie, zawsze trochę pod górkę ale najlepiej z humorem i własnym planem awaryjnym.
