Mamo, a Misia znowu pogryzła mój ołówek!
Mała Basia wpadła do kuchni z nadgryzionym kolorowym ołówkiem, a za nią biegała skruszona labradorka, machając energicznie ogonem. Joanna oderwała się od garnka z gotującą się zupą i skwierczącymi kotletami na patelni, westchnęła ciężko. Trzeci ołówek dziś.
Wyrzuć do kosza i weź nowy z szuflady. Michał, zrobiłeś już matematykę?
Prawie! dobiegło z pokoju dziecięcego.
Prawie u dwunastoletniego syna oznaczało przeważnie, że telefon w ręku, a zeszyt leży nieruszony. Joanna dobrze o tym wiedziała, ale musiała w tej chwili przewrócić kotlety, sprawdzić zupę, złapać czteroletniego Antosia, który czołgał się już w stronę psiej miski, i nie zapomnieć o praniu, które właśnie kończyło się w pralce.
Trzydzieści dwa lata. Trójka dzieci. Jeden mąż. Jedna babcia od męża. Jeden labrador. I ona jedyny sprawny mechanizm w całym tym domowym układzie.
Chorowała rzadko, nie dlatego, że była okazem zdrowia, tylko zwyczajnie nie mogła sobie na to pozwolić. Kto by wtedy nakarmił wszystkich? Kto dzieciaków by szykował do szkoły, kto by wyszedł z Misią na spacer? Wiadomo nikt.
Asiu, a kiedy będzie kolacja?
Pani Helena pojawiła się w progu kuchni, opierając się na lasce. Osieemdziesiąt pięć lat, bystry umysł, wilczy apetyt.
Przez te pięć lat wspólnego mieszkania Joanna mogła na palcach jednej ręki policzyć, kiedy starsza pani rzeczywiście pomogła w domu.
Za dziesięć minut, pani Heleno.
Babcia zadowolona przytaknęła i powlokła się do salonu. Czasem, bardzo rzadko, czytała Antosiowi bajki na dobranoc Czerwonego Kapturka albo Kota w butach. Repertuar niewielki, ale chłopczyk słuchał z zapartym tchem. Poza tym całe dnie babcia Helena spędzała przed telewizorem, marząc już o kolejnym posiłku.
Zegar na ścianie pokazywał wpół do szóstej, gdy w zamku przekręcił się klucz. Tomek przekroczył próg zmęczony jak po długim maratonie.
Kolacja gotowa?
Nawet nie cześć. Joanna tylko skinęła głową na nakryty już stół. Mąż poszedł do łazienki umyć ręce, potem usiadł na swoim miejscu. Telewizor włączył się sam pilot, jakby, przyszedł z nim w komplecie.
Dziś Basia dostała piątkę z czytania próbowała Joanna.
Aha.
A Michał potrzebuje pomocy do projektu z przyrody.
Aha.
Aha to był szczyt jego zaangażowania. Po kolacji Tomek przenosił się na kanapę. Jego dzień pracy skończony. Zadanie wykonane. Przyniósł do domu pieniądze reszta go nie obchodziła.
Później, gdy dzieci już spały, Joanna otwierała laptopa. Praca zdalnie w sklepie internetowym przyjmowanie zamówień, odpowiadanie klientom, organizowanie wysyłek. Nie jakieś wielkie pieniądze, ale zawsze swoje. Plus dochód z wynajmowanego już od czterech lat mieszkania.
Może by się przeprowadzić? przemknęła znajoma myśl. Zaraz jednak przyszły wymówki: Michał w dobrej szkole, Basia przyzwyczaiła się do przedszkola, strach przed utratą przychodu z wynajmu… Joanna zamknęła laptopa. Jutro. Zawsze jutro.
Grudzień przyniósł nie tylko świąteczny zgiełk, ale i grypę. Gorączka podskoczyła do trzydziestu dziewięciu w kilka godzin. Całe ciało bolało, gardło piekło jak ogień, głowa pękała. Joanna ledwo dotarła do łóżka.
Mamo, jesteś chora stwierdził Michał, zaglądając do sypialni.
Tomek pojawił się zaraz za nim, z twarzą wyrażającą coś na kształt niepokoju. Ale chodziło mu raczej nie o żonę.
Tylko babci nie zaraź. W tym wieku grypa to poważna sprawa.
Joanna zamknęła oczy. Oczywiście babcia Helena. Jak mogła o niej zapomnieć?
Następne trzy dni to był jeden wielki zamglony ciąg wysoka temperatura, mokra poduszka, spierzchnięte usta. Nikt ani mąż, ani babcia, ani dzieci nie przyniósł jej nawet szklanki wody. Czajnik stał w kuchni dziesięć kroków od łóżka, ale te dziesięć kroków Joanna pokonywała o własnych siłach, chwytając się ścian.
Wszyscy przejmowali się wyłącznie babcią. Nie wchodźcie tam, bo mama chora. Załóż maseczkę, jeśli przechodzisz przy sypialni. Może lepiej, żeby spała w innym pokoju? Dla Joanny, w jej własnym domu, została jedynie rola zagrożenia, od którego trzeba ochronić ważnych domowników.
Po tygodniu wirus dotarł do reszty. Najpierw Antoś zakatarzony, rozżalony, marudny. Potem Basia. Potem Tomek, który demonstracyjnie położył się do łóżka z trzydziestoma siedmioma i dwoma na termometrze. Na koniec babcia Helena, ze swoją tradycyjną dramaturgią.
Joanna, wciąż słaba, wstała. Rosół, apteka, termometr, sprzątanie, pranie trasa znana na pamięć, tylko teraz na nogach jak z waty.
Tomek, zajmij się na godzinę Antosiem. Muszę iść do apteki.
Mąż westchnął i zgodził się. Po dokładnie sześćdziesięciu minutach Joanna sprawdzała przyniósł syna z powrotem do sypialni.
Jestem zmęczony. Też mam gorączkę.
Trzydzieści sześć i osiem. Joanna sprawdziła.
Wiosna nie była łaskawsza. Nowy wirus, nowe chore dzieci, kolejne nieprzespane noce. Antoś płakał, Basia nie chciała brać lekarstw, babcia życzyła sobie innego menu. Pośrodku tego chaosu zupełnie zdrowy Tomek.
Tomek, pomóż z dziećmi.
Asia, ostatnio pomagałem w weekend, a teraz pracuję. Strasznie się męczę za dnia.
Wzruszył ramionami. Jeden gest tłumaczył wszystko. Wieczorami wracał, siadał przy stole i czekał na kolację. Chore dzieci, wykończona żona, rozgardiasz w mieszkaniu nie jego sprawa.
Pewnego wieczoru, gdy Antoś w końcu zasnął, a starsze robiły lekcje, Joanna podeszła do męża. Telewizor mruczał coś o piłce nożnej.
Dlaczego mi nie pomagasz? Dlaczego nigdy nie pomagasz?
Tomek nawet się nie odwrócił. Nie odpowiedział. Po prostu pogłośnił telewizor.
Joanna stała chwilę, patrząc mu na kark. Wszystko stało się nagle jasne.
Następnego dnia wyjęła z szafy wielkie torby. Ubrania dzieci, zabawki, dokumenty. Michał stanął w drzwiach:
Mamo, wyjeżdżamy gdzieś?
Do babci Ireny.
Na długo?
Zobaczymy.
Basia aż podskakiwała z radości babcia Irena zawsze piekła jej ulubione drożdżówki. Antoś nie rozumiał, co się dzieje, ale na wszelki wypadek targał pluszowego królika.
W ostatniej chwili przypomniała sobie o jeszcze jednym ważnym domowniku Misia idzie z nimi.
Tomek leżał na kanapie. Torby, ubrania, dzieci w kurtkach nic nie skłoniło go do oderwania wzroku od ekranu. Kiedy Joanna zamykała za sobą drzwi, wiedziała, że pewnie zaraz przełączy na inny kanał…
Irena Nowak przyjęła córkę i wnuki bez pytań. Nakarmiła, przytuliła. Pięćdziesiąt osiem lat, nauczycielka z trzydziestoletnim stażem rozumiała wszystko bez słów.
Zostańcie ile trzeba.
Telefon zadzwonił trzeciego dnia. Tomek.
Asia, wracajcie. Bałagan wszędzie. Nic do jedzenia. Babcia wciąż czegoś chce.
Ani tęsknię. Ani źle mi bez was. Chodziło tylko o domowe niedogodności.
Tomek, tobie nie żona była potrzebna, tylko gospodyni.
Co? O czym ty…
Powiedz, chociaż raz tęskniłeś za dziećmi?
Cisza. Długa i znacząca.
Przynoszę pieniądze powiedział w końcu. Czego jeszcze chcesz?
Joanna rozłączyła się. Wszystko się skończyło i przyniosło ulgę.
Po dwóch tygodniach najemcy wyprowadzili się z jej mieszkania. Przeprowadzka zajęła jeden dzień. Nowa szkoła dla Michała, nowe przedszkole dla Basi okazało się, że to wcale nie takie trudne.
Ostatnia rozmowa była już ostateczna. Wszystko niewypowiedziane, wszystkie przełknięte słowa, wszystkie bezsenne noce, kiedy sama walczyła z gorączką dzieci wylało się w jednym wielkim strumieniu, który trudno było zatrzymać.
Przez dwanaście lat byłam darmową służącą! krzyczała do telefonu. Ani razu, słyszysz, ani razu nie zapytałeś, jak ja się czuję! Jak mi się żyje! Ty… Ty… Mam dość!
Zablokowała numer. I złożyła pozew o rozwód.
Rozprawa trwała dwadzieścia minut. Tomek nie dyskutował. Podpisał papiery o alimentach, skinął sędzi i wyszedł. Może coś do niego dotarło. A może po prostu miał dość.
Wieczorem Joanna siedziała w kuchni nowegostarego mieszkania. Michał czytał książkę w swoim pokoju. Basia rysowała przy stole z wysuniętym językiem ze skupienia. Antoś bawił się klockami na dywanie.
Cicho. Spokojnie. Misia leżała przy nogach Joanny, z nosem na łapach.
Wciąż gotowała, sprzątała, pracowała wieczorami. Lecz teraz dla tych, którzy naprawdę stanowili jej rodzinę. A wychowaniem dzieci zajmie się staranniej, by nie powielić cech ich ojca.
Mamo, Basia podniosła głowę znad rysunku teraz częściej się uśmiechasz.
Joanna uśmiechnęła się znowu. Basia miała rację.
